‘मोकळेपणाने बोला’: लडाख तपास समितीने साक्षीदारांना धमकावण्याविरुद्ध चेतावणी दिली

श्रीनगर: लेहमधील 24 सप्टेंबर रोजी झालेल्या हिंसाचाराच्या चौकशीसाठी केंद्रीय गृह मंत्रालयाने (MHA) स्थापन केलेल्या न्यायिक आयोगाने शुक्रवारी इशारा दिला की, कोणी प्रत्यक्षदर्शी साक्षीदारांना पदच्युत करण्यास धमकावणाऱ्यांवर कठोर कारवाई केली जाईल.सर्वोच्च न्यायालयाचे निवृत्त न्यायाधीश बीएस चौहान यांच्या अध्यक्षतेखालील आयोगाने गेल्या महिन्यात उघड केले होते की लेहमध्ये सुरक्षा दलांनी कथितपणे केंद्रशासित प्रदेशाला राज्याचा दर्जा आणि सहाव्या अनुसूचीचा दर्जा देण्याची मागणी करणाऱ्या आंदोलकांवर गोळीबार केल्याचा हिंसेला चांगला प्रतिसाद आणि माहिती मिळत नाही. यात चार जणांचा मृत्यू झाला असून ९० हून अधिक जण जखमी झाले आहेत.“अशी अनेक उदाहरणे आहेत जिथे लोकांना धमकावले जाते आणि पदच्युत करू नका असे सांगितले जाते. कोणाला धमक्या दिल्या असतील तर त्यांनी आयोगाला पत्र लिहावे. जर कोणी पुढे येण्यास घाबरत असेल तर आम्ही त्यांची ओळख गोपनीय ठेवू,” असे आयोगाचे सहसचिव रिग्झिन स्पॅलगॉन यांनी शुक्रवारी सांगितले. त्यांनी प्रत्यक्षदर्शींना पुढे येऊन आयोगासमोर “मोकळेपणाने बोलण्याचे” आवाहन केले.स्पॅलगॉनच्या विधानांनी गुरुवारी एका नोटीसचे पालन केले ज्यामध्ये आयोगाने साक्षीदारांना “हस्तक्षेप करणे, अडथळा आणणे, अडथळा आणणे किंवा अडथळा आणणे” कोणावरही कायदेशीर कारवाई करण्याचा इशारा दिला. 28 नोव्हेंबरपर्यंत पुरावे सादर करता येतील, त्यानंतर आयोग सुनावणी सुरू करेल.लडाखच्या दोन प्रमुख राजकीय संघटना लेह एपेक्स बॉडी (LAB) आणि कारगिल डेमोक्रॅटिक अलायन्स (KDA) यांच्या मागण्यांनंतर MHA ने आयोगाची घोषणा केली होती. दोघांनीही केंद्राशी पुन्हा चर्चा सुरू करण्यासाठी पॅनेलची स्थापना ही पूर्वअट केली होती. हिंसाचाराबद्दल अटक करण्यात आलेल्या 70 हून अधिक लोकांमध्ये हवामान कार्यकर्ता आणि LAB सदस्य सोनम वांगचुक यांचा समावेश होता, ज्यामध्ये कर्फ्यू सारखी निर्बंध आणि इंटरनेट ब्लॉक्सचा समावेश होता.चौहान यांच्याव्यतिरिक्त आयोगाने निवृत्त जिल्हा न्यायाधीश मोहन सिंग परिहार यांना न्यायिक सचिव आणि आयएएस तुषार आनंद यांना प्रशासकीय सचिव म्हणून नियुक्त केले आहे. मंत्रालयाने नंतर LAB च्या मागणीनुसार स्पॅलगॉन, लडाखीचा समावेश करून पॅनेलचा विस्तार केला.चौकशी आयोगाची घोषणा झाल्यानंतर, केंद्राने LAB आणि KDA सोबत 22 ऑक्टोबर रोजी नवी दिल्लीत पुन्हा चर्चा सुरू केली. यापूर्वी कनिष्ठ केंद्रीय गृहमंत्री नित्यानंद राय यांच्या अध्यक्षतेखालील समितीसोबत झालेली चर्चा हिंसाचारानंतर लडाख गटांनी रद्द केली होती.